U Novom Sadu je danas održana 10. Nacionalna konferencija o programima evropske teritorijalne saradnje, na kojoj su predstavljeni rezultati dosadašnje saradnje Srbije sa partnerima iz Evropske unije i regiona, kao i mogućnosti za buduće projekte, a korisnicima programa prekogranične saradnje Srbija-Sjeverna Makedonija i Srbija-Crna Gora svečano su dodijeljeni grantovi.
Ministar za evropske integracije u tehničkom mandatu Nemanja Starović rekao je da evropske integracije, osim reformi, pregovaračkog procesa i usklađivanja sa standardima EU, imaju i konkretnu svakodnevnu dimenziju, koja se ogleda u boljim uslugama, razvijenijoj infrastrukturi i novim mogućnostima za građane.
Naveo je da Srbija u programima evropske teritorijalne saradnje učestvuje od 2004. godine i da se priprema za novi programski period 2028–2034, s ciljem da budući programi još snažnije odgovore na potrebe regiona i podrže konkurentnost, inovacije, zelenu i digitalnu tranziciju, energetsku i saobraćajnu povezanost i otpornost lokalnih zajednica.
Ambasador i šef Delegacije Evropske unije u Srbiji Andreas fon Bekerat izjavio je da je tokom 22 godine teritorijalne i prekogranične saradnje u Srbiji realizovano ili je trenutno u toku više od 1.400 projekata, ukupne vrijednosti oko 225 miliona eura.
Naveo je da su tokom prethodne dvije decenije kroz te programe opremane bolnice, škole i vrtići, povezivana djeca iz pograničnih područja kroz razmjene i sport, obnavljani spomenici kulture, modernizovani granični prelazi i građena postrojenja za prečišćavanje otpadnih voda i zelene transportne rute.
Fon Bekerat je istakao da Srbija trenutno učestvuje u 12 programa prekogranične saradnje sa susjednim zemljama i članicama EU, čiji je zajednički cilj da se granice od linija razdvajanja pretvore u prostor mogućnosti i saradnje.
Prema njegovim riječima, ugovori koji su danas dodijeljeni u okviru programa Srbija-Sjeverna Makedonija i Srbija-Crna Gora projektima povezuju 41 organizaciju iz tri zemlje, uz više od pet miliona eura podrške Evropske unije, a usmjereni su na zapošljavanje i mobilnost, javno zdravlje, socijalnu uključenost ranjivih grupa, održivi turizam i očuvanje kulturnog i prirodnog nasljeđa.
Gradonačelnik Novog Sada Žarko Mićin rekao je da vrijednost evropske teritorijalne saradnje nije samo u institucijama, fondovima i projektima, već u tome što povezuje ljude i gradove i omogućava zajedničko rješavanje problema koji prevazilaze administrativne granice.
Mićin je naveo da Novi Sad ima konkretno iskustvo u tim programima i da je od 2012. godine gradu i ustanovama čiji je osnivač odobreno više od 20 projekata iz oblasti zaštite životne sredine, kulture, turizma, saobraćaja, zdravstva i podrške malim i srednjim preduzećima.
Predstavnica Evropske komisije Nurija Aldao, koja se učesnicima obratila uživo, ocijenila je da konferencija predstavlja veliku priliku za diskusiju, razmjenu iskustava i nastavak saradnje, navodeći da su prethodne godine pokazale značaj partnerstava stvorenih kroz konferenciju i da je nastavak takve saradnje važan i za budućnost Evrope.
Ministar lokalne samouprave Sjeverne Makedonije Ivan Stoilkovik istakao je da jubilarno, deseto izdanje konferencije predstavlja značajan pokazatelj kontinuiteta i povezivanja institucija i građana, kao i da evropske integracije imaju veliki značaj za njegovo ministarstvo. Naveo je da svakodnevni rad sa opštinama omogućava sagledavanje izazova i potencijala lokalnih zajednica, dok programi prekogranične saradnje EU stanovnicima pograničnih područja stvaraju bolje uslove za prevazilaženje zajedničkih izazova.
Predstavnik Evropske komisije Morej Gilend, koji se obratio putem video-poruke, ocijenio je da deset godina konferencije pokazuje stabilnu opredijeljenost Srbije za regionalni razvoj, uz poruku da se uspjeh saradnje ne mjeri samo brojkama, već i njenim uticajem na živote ljudi.
U okviru konferencije održan je i panel “Globalna Evropa”, kao i tematske sesije posvećene programima evropske teritorijalne saradnje, novim mogućnostima za mikro, mala i srednja preduzeća i predstavljanju uspješnih projekata u Srbiji.
